اتومبیل رانی (Auto Racing) یکی از رشتههای هیجانانگیز است که حس هیجان و آدرنالین بیشتری نسبت به رشتههای دیگه به بینندگان میدهد . اتومبیلرانی رقابتی بر پایه مهارتهای رانندگی،دستفرمان و سرعت است. این رشته ورزشی در ایران به دو شکل شاخه های کارتینگ و رالی برگزار میشود.مسابقات اتومبیل رانی شامل دسته بندیهای گوناگونی میباشند که در آن خودروها و رانندهها برای کسب عنوان قهرمانی به رقابت با خودروهای دیگه میپردازند.
این مسابقات در انواع مختلفی برگزار میشوند و هر کدام قوانین و مقررات خاض خود را دارند.در این بخش از پلیرپرو به معرفی رشته ورزشی اتومبیل رانی و اصطلاحاتی کاربردی و چندین پیست اتومبیل رانی در ایران میپردازیم.

انواع مسابقات اتومبیل رانی:
- مسابقات پیست
- مسابقات رالی
- مسابقات اسلالوم
- مسابقات دریفت
- مسابقات استقامتی
- مسابقه آفرود
مسابقات پیست (Track Racing):
این سری از مسابقات در پیستهای مخصوص مسابقه برگزار میشه و شامل تعداد دورهای مشخصشده هست. مسابقات فرمول یک (F1) و مسابقات قهرمانی خودروهای تورینگ (DTM) از جمله مسابقات پیست محسوب میشوند.
-
فرمول یک (F1):
مسابقات فرمول یک که هر سال درحال برگزاری است یکی از بالاترین سطح مسابقات اتومبیل رانی با ماشینهای چرخ باز(Open Wheel Cars) است. شرکتکنندگان در فرمول یک از خوردرو های تکسرنشین استفاده میکنند که دارای بالاترین سطح فناوری است و به طور خاص برای این رقابت ساخته شده.
اهمیت دیگه این نوع از مسابقه بینالمللی و جهانی بودن رقابت است. در این مسابقه تنها رقابت بین راننده ها نیست بلکه رقابت بین سازندگان خودروها برای نشان دادن برتری خودریشان شکل میگیرد.
-
مسابقات سری W:
در این نوع از مسابقات که به طور خاص برای زنان طراحی شده از خودروهای یکسان (Tatuuus T-318) استفاده میشه. و این مسابقه شباهتی زیاد به سری مسابقات فرمول یک دارد. هدف از این مسابقه ایجاد فرصت برابر برای زنان در رشته اتومبیل رانی و تشویق انها برای ورود به این مسابقات است.

مسابقات رالی (Rally Racing):
رالی یک رقابت زمانی است، نه یک مسابقه مستیم در پیست. در این نوع از مسابقات خودروها با فاصله زمانی مشخص از یکدیگر شروع به حرکت میکنند. مسابقات رالی در مسیر های مختلف از جمله آسفالت،جاده خاکی،برفی،جنگلی،بیابانی برگزار میشه و این نوع از مسابقات زیر نظارت فدراسیون جهانی اتوموبیلرانی هست.
نقطه شروع و پایان این مسابقه برای تمامی راننده ها یکسان و از قبل تعیین شده هست و در اخر برای تعیین برنده مسابقه خودرویی که در زمان کمتر بتوانند مسیر رو از نقطه شروع تا پایان طی کند برنده مسابقه محسوب میشود.
انواع مسابقات رالی:
- رالی مرحلهای
- رالی جادهای
- رالی داکار
گروههای مسابقه رالی:
- گروه های رالی از یک راننده و یک کمک راننده تشکیل شده است که راننده خودرو حتما باید گواهینامه صادر از فدراسیون داشته باشد.

مسابقات اسلالوم (Slalom):
نوعی از مسابقات اتومبیل رانی هست که شرکتکنندگان باید از یک مسیر پر پیچ خم و پر از مانع (معمولا مخروط) که در پارکنیگ ها یا فرودگاه ها چیده میشود عبور کنند. هدف از این مسابقه طی کردن مسیر در کمترین زمان و با کمترین خطا هست و بر خلاف مسابقات اتومبیل رانی دیگر که ارزیابی بر اساس سرعت بیشتر است در اسلالوم دقت و توانایی مانور و دستفرمان اهمیت بیشتری در ارزیابی راننده دارد.

مسابقات دریفت (Drifting):
یکی دیگه از رشته های هیجانانگیز از اتومبیل رانی مسابقات دریف هست که در آن راننده با کنترل خودرو در حال لغزش (oversteer) سعی میکند تا با بیشترین زاویه و کمترین سرعت پیچ های سنگین را طیکند. بر خلاف تمامی مسابقات اتومبیل رانی که زمان اولویت اول را دارد در مسابقات دریفت زمان محسوب نمیشود.

مسابقات استقامتی (Endurance Racing):
مسابقات جهانی استقامتی یا WEC تحت نظر فدراسیون بین المللی اتومبیل رانی (فیا) برگزار میشود. برخلاف مسابقات سرعتی که در مسیر های کوتاه برگزار میشود، مسابقات استقامتی شامل مسیر های طولانی هستند و ممکن هست یک مسابقه از این سری مسابقات ۲۴ ساعت طول بکشد.
مسابقه ۲۴ ساعت لمان یکی از معروف ترین مسابقه از نوع استقامتی است که در این رقابت از چندین راننده برای یک ماشین استفاده میشود و تیم ها باید با برنامهریزی درست به موقع با رانندگان تعویض کنند.

مسابقه آفرود (Off-road):
مسابقات آفرود یکی دیگر از رشته های ورزش اتومبیل رانی است که این رقابت داخل پیست های طبیعی در دل طبیعت برگزار میشود. در این نوع از مسابقات از خودروهای شاسیبلند (SUV) استفاده میشه و معمولا این مسابقات در مسیرهای خاکی،صخرهای،گلی،شنی و کویری برگزار میشه. معیار پیروزی در این مسابقه بستگی به قدرت موتور ماشین و توان جعبه دنده ماشین،مقاومت شاسی، مهارت راننده و قدرت نقشهخوانی در مسیر های دشوار و سخت دارد.

اصطلاحات رایج در اتومبیل رانی:
مسابقات اتومبیل رانی که یکی از پر هیجانترین رشته ورزشی است از اصطلاحات خاصی برخوردار است. برای درک و شناخت بهتر این اصطلاحات مثل: (دریفت،ریس و…) در ادامه این مطلب به مواردی از این اصطلاحات میپردازیم:
- استارت (Start):
خط شروع هر مسابقه که تمامی شرکتکنندگان در پشت این خط قرار میگیرند و با سبز شدن چراغ مسابقه اغاز میشود و حرکت میکنند.
- اسلیک (Slick):
نوعی لاستیک که جنس نرمی داره و روی آسفالت خشک چسبندگی بسیار بالایی داره و چون داخلش از عاج استفاده نشده در مسیرهای خیس و لغزنده کارایی ندارد.
- تیونینگ (Tuning):
به یک سری از فعالیت ها که برای بهبود و بهینهسازی قسمت های مختلف ماشین استفاده میشه. و انواع مختلفی داره که میتونه برای بهینهسازی بدنه ماشین یا بهینهسازی موتور خودرو باشه.
- ریس (Race):
مسابقهای که در مسیر بسته یا همون پیست برگزار میشه و اساس این مسابقه سرعت بیشتر در زمان کمتر است.
- درگ (Drag):
مسابقهای که در مسیر مستیم به طول ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ متر است و هدف از این مسابقه نمایش قدرت شتابگیری راننده و خوردرو است.
- وارم آپ (Warm Up):
زمانی که خودروهای مسابقه به پیست وارد میشوند و در مکانی برای گرم کردن موتور و لاستیکها و ترمزها طبق زمان مشخصی خودرو رو آماده مسابقه میکنند.
- لپ (Lap):
مسیری که از نقطه استارت شروع میشه تا راننده ها مجدد به این نقطه برسند یک دور یا لپ میگویند.

بهترین پبیستهای اتومبیل رانی ایران:
| پبستها | آدرس |
| پیست کارتینگ فراسا | تهران – شمیرانات |
| پیست بین المللی کارتینگ پرند | تهران – جاده ساوه |
| پیست کارتینگ ازادی تهران | تهران – ضلع شرقی استادیوم آزادی |
| پیست کارتینگ موزه خودرو | تهران – جاده مخصوص کرج |
| پیست کارتینگ شهربانو | تهران – بزرگراه شهید نواب صفوی |
| پیست کارتینگ دانیال | تهران – اقدسیه |
جمعبندی
در نهایت، با انواع اتومبیل رانی و مسابقات جهانی مختلف آن آشنا شدیم. تا علاقهمندان این رشته ورزشی با آگاهی و آمادگی بیشتر به این حیطه ورود کنند.
مسابقات اتومبیل رانی تنها یک رقابت سرعت نیست، بلکه ترکیبی از تکنولوژی، مهارت، هیجان و کار تیمی است. این رقابتها نه تنها آدرنالین بینندگان را بالا میبرند، بلکه نقش مهمی در پیشرفت صنعت خودرو و نمایش قدرت واقعی رانندگان ایفا میکنند.